وبلاگ پرستاری و مامایی شهید بهشتی و اراک

آزمایشگاه فیزیولوژی (یا همان بیوشیمی خون):

در این مطلب به بررسی علائم موجود در برگه های آزمایش و تفسیر آن می پردازیم.

در واقع شما پس از مطالعه مطالب زیر می توانید برگه آزمایش خود را تفسیر نمایید و

همچنین هم آموزان عزیزم که هنوز موفق به جمع آوری این علائم به صورت طبقه بندی

 شده، نشده اند، می توانند از این صفحه به عنوان راهنما،بهره برداری نمایند.

توجه:

مطالب این صفحه از جایی کپی برداری نشده وکپی برداری از آن فقط با ذکر منبع

مجاز می باشد؛با تشکر.

آزمایش های خون به دو دسته تقسییم می شوند:

1.آزمایش هایی که نیاز به ماده ی ضد انعقاد ندارند. (اصطلاحا لخته.که تعدادشان بیشتر از دسته ی دوم میباشد)

2.آزمایش هایی که نیاز به ماده ی ضد انعقاد ندارند.

مثال های دسته ی اول:

 های:Test

(Fasting blood sugar):FBS       -     (blood sugar):BS

 این دو علامت نشانگر تست قند خون ، که در محدوده ی نرمال (90-110) و

تست قند خون ناشتا در محدوده ی نرمال (70-90) است.

 های بیوشیمی خون:test

این تست ها معمولا برای بیماران بستری تجویز می شود،در این تست ها میزان آنیون و

کاتیون موجود در خون بررسی می شود؛مثل:

   Na , k , ca , mg , cl , p

  توجه داشته باشید که  na

مهم ترین کاتیون خارج سلولی است. 

    های :test

Uric acid cr     -   (blood urine  nitrogen),BuN

این تست ها،تست های کلیوی هستند و به بررسی پروتئین های تجذیه شده توسط کلیه

می پردازد. باید بدانید که :

پورین ها بیشتر اوریک اسید را بالا می برند که اگر این میزان از محدوده ی (5-7)

بالا تر رود،رسوب میکنند و به شکل کریستال هایی در مچ دست و پا به نام توفای

ایجاد میشود که حالت شدید آن نقرسی می باشد.

   های:test

HDL    -    LDL    -    chel    -    TC

توضیح:

این دسته از آزمایشات مربوط به چربی می باشد.

  تری گلیسیرید و از دسته شیلومیکرون ها هستند.CHEL    &    TC

   یا همان چربی بد ،دارای کلسترول بالا و پروتئین پایین می باشد.از این جهت به آنLDL

چربی اشباع شده گویند.این چربی از مصرف موادی مثل گوشت قرمز ایجاد میشود که سبب

رسوب کلسترول در دیواره ی رگ ها است.

  یا همان چربی خوب،دارای کلسترول پایین و پروتئین بالا می باشد که در دسته ی HDL

چربی های غیر اشباع قرار میگیرد و مثال آن روغن زیتون،آفتاب گردان و ... می باشد.

 های:test

Trasferin    -       ferion     -       Tibc    -      iron   -     fe

تست های کم خونی یا آنمی

نکته:

 شایع ترین فرم ذخیره آهن در بدن است.ferion

 های:test

TRH    -     TSH     -     T₄    -     T₃

توضیح:

این علائم نشانگر تست های تیروئیدی هستند.

  در هیپوتالاموس ساخته می شود.TRH

 در هیپوفیز پیشین ساخته می شود.TSH

قابل توجه دوستان در:

در کم کاری تیروئید: 

   پایینT_{4    &}    T₃           -           بالا         TRH  &  TSH          

در پر کاری تیروئید:

بالاT₄   &    T₃                 -      پایین  TRH    &    TSH

 های:test

Hbs_a        -       Bik_D^{T             _}             AST     -     ALP   -    SGPT    -    SGOT

علائم بالا نشانگر :

تست های کبدی می باشد و گاهی ممکن است به جای همه ی این علامت ها

 را بنویسند.L.F.T (liver function test)

 های:test

Traponin    -    LDH   -    CPK    -    SGPT    -   SGOT

علائم بالا:

در برسی تست های قلبی کاربرد دارد.بهترین تست همان تراپونین است که هم

در دسته ی انعقادی ها و هم در دسته ی ضد انعقادی ها جای می گیرد.این تست

از آن جهت که پس از حمله ،4-6 ساعت بعد بالا میرود و دیر تر از سایر تست ها

یعنی 21 روز بعد پایین می آید.

مثال های دسته ی دوم:

 یکی از معروف ترین مواد ضد انعقادی است که در واقع همان ترکیبی از EDTA

سیترات های مختلف است.

:TEST

(Counting  blood cell ) ,  CBC

 یکی از متداول ترین آزمایش های خون است در آن 5 مورد زیر بررسی می شود:CBC

M=14-16 , F=13-15    بررسی میزان هموگلوبین خون:HB

 حجم کل گلبول های خون که 45% در هر میلی لیتر است.:HCT

 یا همان تعداد گلبول های قرمز-اریتروسیت.:RBC

  میزان گلبول های سفید یا لوکوسیت.:WBC

  میزان پلاکت خون یا همان ترمبوسیت.:PIT

یادمان باشد مهم ترین عامل در هماتوکیت گلبول قرمز است وگلبول سفید و

پلاکت ها نقش چندانی ندارند.

و همیشه باید نسبت هموگلوبین به هماتوکریت 1 به 3 باشد.

:TEST

CBC dif

این تست علاوه بر 5 مورد در آزمایش قبل، به بررسی 8 مورد دیگرنیز

میپردازد.

نوتروفیل:62%

منوسیت:5%

ائیزنوفیل و بازوفیل با هم:2%  که در اختلالات آلرژیک و انگلی با افزایش اینها رو به رو هستیم.

3 علامت دیگر به تفکیک گلبول قرمز مربوط است.

 (80-100) ، نشانگر حجم متوسط گلبولی.:MCV

   (27-33)  ، نشانگر حجم متوسط هموگلوبین.:MCH

 (33-37)  ، نشانگر درصد متوسط همولوبین.:MCHC

:TEST

 یا همان سدیمانESR

این آزمایش سرعت رسوب گلبول قرمز را می سنجد.برای بیمارانی که عفونت یا التهاب

مفصلی دارند،افزایش گلبول سفید و رسوب در رگ را خواهیم داشت،بنا بر این سدیمان

سرعت اریتروسیت را می سنجد.

در این تست ماده ی ضد انعقاد باید سیترات محلول 4/0 میلی لیتر باشد.

:TEST

PTT  &   PT

این تست همانند تست قبلی می باشد با این تفاوت که ماده ی ضد انعقاد سیترات 2/0

است.این آزمایش برای بیمارانی که وارفارین مصرف می کنند تجویز می شود تا دارو

هایی که برای جلو گیری از لخته شدن خون مصرف می شدند،سبب خون ریزی و مرگ

نشوند.تفاوت 2 آزمایش بالا در:

  در این تست وارفارین مصرف می شود.:PT

 در این تست هپارین مصرف می شود.:PTT

 :TEST

ABG

تست گاز خون شریانی که ماده ی ضد انعقادش خود هپارین است.

که در آن موارد زیر سنجیده می شود:

:PH

 90:PO₂

40:PC₂

22-26:HC₃Ona

   درصد اشباع اکسیژن از خون چربی:O₂sat

0-    -+2:BE

42:BB

25/2:TCOL

مهم ترین اختلال در این آزمایش مخلوط شدن خون شریانی و خون وریدی است.

VBG

این تست جهت بررسی گاز خون وریدی است.

:TEST

(URIN analysis),  UA

این تست آزمایش تجزیه ی ادرار است.در این آزمایش نباید نمونه مدت زیادی در

محیط بماند و باید سریعا به آزمایشگاه منتقل شود.

(URIN culture),  UC

این تست آزمایش کشت ادرار است و باید کاملا استریل و از ادرار میانی تهیه شود.

:TEST

SPUTUM

آزمایش تست خلط که به دو صورت رنگ آمیزی و کشت استریل تهیه می شود.

:TEST

(Acid fast bacil), AFB

تست تشخیص سل می باشد که برای تایید آن باید باسیل تخم  را در سه نمونه در

3 روز متوالی مشاهده کنیم.

:TEST

 ( Stal exam),   SE

آزمایش تست مدفوع است که برای تایید نیاز به رویت تخم انگل داریم.که به 2 صورت:

   تست می شود.OB  & OP

:TEST

PREGNANCY

تست تشخیص حاملگی است که به دو صورت:

  نیاز به نمونه ی ادرار می باشد.:grawides

 نیاز به نمونه ی خون می باشد.:BHCG

در اخر:

بررسی تست های تشخیص: یا همان

TUBERCALIN TEST  -  MANTO TEST  -  PPD

 ایدز:HIV

 سل:VDRL

   تب مالت:WRIGHT

   سفلیس:VDRL