وبلاگ پرستاری و مامایی شهید بهشتی و اراک

v\:* {behavior:url(#default#VML);} o\:* {behavior:url(#default#VML);} w\:* {behavior:url(#default#VML);} .shape {behavior:url(#default#VML);} Normal 0 false false false EN-US X-NONE AR-SA /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";} table.MsoTableGrid {mso-style-name:"Table Grid"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-unhide:no; border:solid windowtext 1.0pt; mso-border-alt:solid windowtext .5pt; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-border-insideh:.5pt solid windowtext; mso-border-insidev:.5pt solid windowtext; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; text-align:right; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman","serif";}     به نام خالق زیباییها     اصول اکسیژن درمانی                  زمستان 1391 اکسیژن درمانی     پیشبرد اتساع ریه ، تخلیه ترشحات و باز نگه داشتن راه هوایی به مددجو در جهت تامین نیاز به o2 کمک می کند . برخی از مددجویان برای تامین o2  مورد نیاز به درمان با o2 نیاز دارند .o2 درمانی ارزان ، قابل دسترس و مورد استفاده در مکان های مختلف برای رفع یا پیشگیری از هیپوکسی بافتی است . هیپوکسی شرایطی است که o2 ناکافی برای نیاز های متابولیسمی بافت ها و سلول ها می باشد . هیپوکسی نتیجه هیپوکسمی است که ناشی از کمبود o2  خون شریانی است . هر مددجویی که دچار اختلال در o2 رسانی بافتی است می تواند از تجویز کنترل شده o2 سود ببرد . با o2 باید به عنوان یک دارو برخورد کرد . همانند هر دارویی ، دوزاژ یا غلظت o2 بایستی به طور پیوسته پایش شود . پرستار باید به طور روتین دستورات پزشک را در خصوص غلظت o2 تجویزی بررسی کند . همان شش قانونی که در مورد تجویز داروباید رعایت گردند در مورد تجویز o2 نیز باید مراعات گردند . o2 تراپی ممکن است موقتی باشد : تا زمانی که مشکل برطرف شود یا طولانی مدت باشد : وقتی برای یک بیماری مزمن مورد نیاز است.   •    غلظت o2 مهم تر از میزان جریان لیتر در دقیقه می باشد . هنگامی که استفاده از o2  اورژانسی است پرستار ممکن است o2  درمانی را بدون دستور پزشک شروع نماید . o2 گازی بسیار اشتعال زا است .در اثر جرقه حاصل از شعله آتش یا اتصال به وسیله الکتریکی به آسانی باعث آتش سوزی می شود و در غلضت های بالا دارای قابلیت اشتعال فراوانی است .   •    هوای اتاق دارای غلظت o2 یاFIO2 ( Fraction of inspired o2 concentration ) 21% است . o2  به روش های مختلف فراهم می شود . در بیمارستان ها و مراکز مراقبت طولانی لوله هایی در دیوار بالای سر تخت بیمار تعبیه شده که که دسترسی به آن را آسان ساخته است . کپسول های o2 تحت فشار در مواقع عدم دسترسی o2 مرکزی یا انتقال بیمار مورد استفاده قرار می گیرند . از سیلندرهای o2 در منزل می توان استفاده کرد . مخازن o2 قابل حمل وابستگی بیمار را کمتر می کند .     اندیکاسیونهای O2 درمانی حاد :   در بیماران شدیداً بد حال تحویل O2 به حفظ راه هوایی بیمار بستگی دارد . همیشه باید در مرحله اولیه چک شود . در بیماران با ارست قلبی یا تنفسی یا موقع دیسترس تنفسی یا هیپوونتیلاسیون به طور تجربی O2 استفاده نمایید . در اولین زمان ممکن آنالیز گازهای خون شریانی جهت بررسی درجه هیپوکسمی ، فشار نسبی دی اکسید کربن (PC O2) و وضیعت اسید – باز چک گردد .     راهنمائیهایی برای دوز اولیه O2 :                      % FIO2  (سهم O2 تنفس شده                                   موارد     100                                                                    ارست قلبی یا تنفسی 60-40                                                         هیپوکسمی با Paco2 ابتدائاً24                         هیپوکسمی با paco2>5.3kp                       ·   موارد استفاده O2 درمانی توصیه شده به وسیله American college of chest physicians و Heart lung و Blood institute  :   ü     ارست قلبی و تنفسی ü     هیپوکسمی (sao2 ü     دیسترس تنفسی ( سرعت تنفسی > 24در دقیقه ) ü     هیپوتانسیون (فشار خون شریانی ü     برونده قلبی کم و اسیدوز متابولیک   اقدامات پرستار جهت ارتقاء ایمنی مددجو :   •         نصب علامت استعمال سیگار ممنوع بر در اتاق و بالای تخت مددجو •         اطمینان از کارکرد صحیح وسایل الکتریکی •         شناسایی محل نزدیکترین عامل اطفاء حریق •         شناسایی مسیرهای خروج و تخلیه محل •    قبل از انتقال مددجو میزان o2  موجود در مخازن قابل حمل را بررسی کنید تا از وجود o2  کافی مطمئن باشید . •         سیلندر o2  را مستقیم نگه دارید . با زنجیر و نگه دارنده ثابت کنید .   پالس اکسی متری : یک روش غیر تهاجمی پایش اشباع o2 خون شریانی است . جهت اتصال پروب پالس اکسی متری لاک ناخن در صورت وجود باید پاک شود  . رنگ و دمای بدن بیمار را بررسی کنید . رنگ بستر ناخن ها را بررسی کنید . دمای بدن بیمار معیار مناسبی برای جریان خون می باشد . پوست گرم نشانگر جریان خون کافی است . در خون رسانی خوب پوست بستر ناخن صورتی است . پوست  آبی یا تیره نشان دهنده هیپوکسی است . پرشدگی مویرگی را نیز چک کنید . وقتی طولانی باشد نشان دهنده کاهش جریان خون است برای اتصال پروب انگشت اشاره یا میانی یا حلقه را انتخاب کنید . اگر پرشدگی مویرگی کافی نیست ( جریان خون ناکافی با خواندن میزان  sp o2 تداخل می کند ) از یک earlobe  یا bridge of nose  استفاده کنید . این دو منطقه عروق جانبی فراوانی دارند .  o درمانی به روشهای مختلفی امکان پذیر است که هر کدام عملکرد و غلظت o2 خاصی دارد . انتخاب وسیله بر اساس شرایط بیمار و نیازهای اکسیژنی او می باشد.   وسیله مرطوب کننده : یک ضمیمه اساسی o2  درمانی است (  به ویژه برای جریان های بالای 2 ) . این وسیله رطوبت 20-40 % را فراهم می سازد رطوبت باعث مرطوب کردن غشاء مخاطی و جلوگیری از خشکی و تحریک غشاء های مخاطی می شود و ترشحات را برای دفع راحت تر روان می سازد . هرچه حباب هوای بیشتری ایجاد شود بخار آب بیشتری نیز تولید می شود . جریان 2-1 در کانول بینی نیازی به مرطوب سازی ندارد ، زیرا هوای اتمسفر کافی توسط بیمار استنشاق می شود که از خشکی مخاط جلوگیری می کند . بطری مرطوب کننده را از آب شیر یا آب مقطر ( اصول پرستاری ، 2008/KOZIER ) یا آب استریل ( اصول پرستاری ، پوتر و پری 2005 )تا مقدار مشخص پرکنید .   سیستم های تحویل o2  : •         کانول بینی •         ماسک                   ماسک ساده صورت                   ماسک با تنفس مجدد نسبی                   ماسک بدون تنفس مجدد                   ماسک ونچوری •         هود اکسیژن •         چادر اکسیژن •         تهویه مکانیکی •          T.piece •         oxymizer   سیستم FIO2 و جریان O2 مزایا معایب         کانول بینی %45-24-  6-1 %24 -  1 %28 -  2 %32 -  3 %36 -  4 %40 -  5 %44 -  6   ساده و ایمن ، قابل حمل برای غلظت های پائین موثر است . با صحبت و خوردن مداخله ای ندارد ، ارزان و یکبار مصرف است . غیر قابل استفاده در انسداد بینی ، ایجاد خشکی مخاط بینی ، به راحتی جابه جا می شود ، ایجاد شکنندگی اطراف گوش ها و سوراخ های بینی و تحریک پوست ، الگوی تنفسی بیمار o2 FI  دقیق را تحت تاثیر قرار می دهد .           OXYMIZER       %100 – 24 15-1 تحویل غلظت بیشتر o2 بدون ماسک ، فقط o2  را در زمان دم آزاد می کند ، ذخیره o2 قابل حمل دارد ، نیاز به مرطوب کننده ندارد ، برای جریان o2 6و بیشتر استفاده می شود ، ( دو نوع دارد : ذخیره ای بینی ، ذخیره ای معلق )   نوع بینی ممکن است با نوشیدن با فنجان تداخل کند ، نقص ذخیره ای بالقوه Potenticil reservoir Membrance failure       ماسک ساده   %60-40 ،  8-5 %40 ،  5 %50-45 ،  6 %60-55 ،  8   معمولا به خوبی تحمل می شود .   به خوبی روی صورت ثابت نمی شود ، ممنوع برای بیماران با احتباس Co2   سیستم FIO2 و جریان O2 مزایا معایب     ماسک ونچوری   %55-24 ،  8-5 علی رغم الگوی تنفسی بیمار o2 Fi دقیقی را به بیمار تحویل می دهد   گرم و محبوس کننده است ، ایجاد تحریک پوستی ، تداخل با صحبت کردن و خوردن ، اگر خوب فیکس نشود o2 Fi را کاهش می دهد  ، مواظب دریچه جذب هوا باید باشیم .       ماسک با تنفس مجدد نسبی   %90-60 ،  10-6 o2 Fi بیشتری را تحویل می دهد ، به راحتی o2  را مرطوب می سازد ، غشاء مخاطی را خشک نمی کند .   گرم و محبوس کننده است ، ایجاد تحریک پوستی ، به طور محکم باید فیکس شود ، تداخل با خوردن و صحبت کردن ، امکان چرخش کیسه ذخیره ای و بسته شدن آن ، به طور کلی باید دوسوم کیسه همیشه پر باشد .       ماسک بدون تنفس مجدد   ،  15-10،%100-95 بالاترین o2 Fi را بدون اینتوباسیون فراهم می کند ، غشاء مخاطی را خشک نمی کند .   نیاز به فیکس کردن محکم دارد ، تحملش سخت و ناراحت کننده است ، ایجاد تحریک پوستی ، کیسه نباید کاملا خالی باشد .   سیستم FIO2 و جریان O2 مزایا معایب     هود اکسیژن   %100-30 ،  10-8 تحویل o2 نزدیک به 100 % برای شیرخواران ، قابل استفاده برای برای بیماران با ترومای صورت و سوختگی ، فراهم کننده جریان بالایی از o2 وقتی به سیستم ونچوری وصل می شود .   امکان انسداد سوراخ های بازدمی ، خطر آسیب تمامیت پوست ، مرطوب شدن ملافه ها و ناراحتی بیمار ، احساس خفگی بیمار       چادر اکسیژن   اجازه تحویل o2  مرطوب بدون محدودیت حرکتی   اشکال در حفظ سطح ثابتی از o2  ، تحویل o2 بیشتر از 30-50 % سخت است ، نیاز به چک کردن مکرر لباس ها و ملافه های تخت از نظر رطوبت بالا ، سخت بودن بسته نگه داشتن چادر       T.piece   حداقل 10 ،%100-24 تحویل o2 به بیماران با لوله داخل تراشه ، تراکئوستومی و لارنژکتومی       تهویه مکانیکی %100-60 ،  8-6 موثرتر از سایر روش ها است ، ایجاد بالاترین غلظت o2    روش تهاجمی است.         تشریح وسایل تحویل o2    ·   کانول اکسیژن : لوله ای با دو شاخک کوچک است که در دو مجرای بینی قرار گرفته و پشت گوش ها یا پشت سر فیکس می شود . ·   ماسک ساده : روی صورت و بینی فیکس می شود و دارای کشی است که پشت سر قرار گرفته و مانع حرکت آن می شود . ·   ماسک با تنفس مجدد نسبی : این نوع ماسک یک کیسه ذخیره کننده دارد که اجازه تنفس مجدد یک سوم هوای بازدمی در اتصال با o2  را می دهد . به وسیله جریان اندلاختن دوباره o2  دفع شده حین بازدم o2 Fi را افزایش می دهد . هنگام استفاده باید مطمئن شد که کیسه تا نشده باشد زیرا در اینصورت ماسک خالی می شود . سرعت جریان o2   را به گونه ای  تنظیم کنید که همواره کیسه باد شده باشد در غیر اینصورت میزان اکسیژناسیون افت خواهد کرد. ·   ماسک بدون استنشاق مجدد هوای بازدمی : این ماسک در بیمارانی استفاده می شود که وضعیت تنفسی نامناسبی دارند و در شرف اینتوباسیون قرار دارند بیشترین غلظت o2  را با سرعت کم فراهم می کند . چه یک طرفه بین ماسک و ذخیره کننده داشته و پوشش برروی دریچه های بازدمی قرار می گیرند . این دریچه سبب می شود که مددجو تمامی o2 را از محفظه ذخیره کننده را دریافت کند . پوشش هااز ورود هوای اتاق از راه دریچه های بازدمی ممانعت می کنند . در طی بازدم زمانی که دریچه یک طرفه از استنشاق مجدد هوای کیسه ذخیره کننده  پیشگیری به عمل می آورد ، هوای بازدم خارج می شود . دوسوم کیسه ذخیره ای باید پر باشد . چناچه سرعت جریان o2  6-15 لیتر در دقیقه باشد ، همواره دوسوم کیسه پر خواهد بود . ·   ماسک ونچوری : دقیق ترین میزان o2  درخواستی را تحویل می دهد  . طریقه عملکرد آن بدین ترتیب است که به ازای هر لیتر o2  مورد استفاده ، مقادیر اختصاصی و مناسبی از هوای اتاق را جذب می کند و در اختیار بیمار قرار می دهد . دارای آداپتور کدبندی شده با رنگ های مختلف است که با غلظت دقیق o2  و جریان هوا برحسب لیتر در دقیقه تطابق یافته است . آداپتور دارای سوراخ هایی با اندازه های متفاوت است . آداپتور سبب انتخاب میزان دلخواه o2 می شود . بیمار را دقیقا مورد بررسی قرار دهیدتاازصحت سرعت o2 برای تامین o2 Fi اختصاصی مطمئن گردید . مدخل آداپتور ماسک را همواره باز نگه دارید تا از تحویل صحیح o2 اطمینان حاصل کنید . از اندازه مناسب ماسک با صورت مطمئن شوید و نیز کنترل نمایید که لوله ها تا نشده باشند زیرا بر میزان تحویل o2 تاثیر می گذارند .  مثلا : رنگ آبی %24 o2 در  4 را ارائه می دهد و رنگ سبز %35 o2 با  8 ·   oxymizer  ( کانول بینی ذخیره ای ) : مانند کانول بینی با یک مخزن کوچک زیر بینی یا آویزان می باشد . در این وسیله بدون استفاده از ماسک با کانولا با جریان بیشتری از o2  نسبت به کانولا تحویل می دهد . در بعضی بیماران با کلاستروفوبیا استفاده می شود . نسبت تحویل o2  است و مثلا در کانول بینی  6 تقریبا برابر است با  3.5 با اکسی مایزر . ·   چادر اکسیژن : اغلب برای کودکانی استفاده می شود که اجازه ماسک صورت یا کانول بینی را نمی دهند . اجازه تحویل o2 مرطوب را در تخت بدون محدودیت حرکتی را می دهد . به هر حال اگر کودک بخواهد با والدینش تماس بگیرد بسته نگه داشتن چادر سخت است حفظ سطوح ثابتی از o2 نیز سخت است . حین استفاده مرتباً لباس ها و ملافه های بچه از نظر رطوبت چک شود . به دلیل بسته بودن چادر داخل آن بسیار گرم می شود که می توان از مکانیسم های سرد کنند مثل ظرف یخ یا واحد سرد کننده آن استفاده کرد تا درجه حرارت بین 20-21 درجه سانتیگراد ( 68-70 درجه فارنهایت ) حفظ شود . کودک از لرزیدن خیس شدن و احساس خفگی در چادر باید  حفاظت گردد. ·   T.piece : در بیماران با تراکئوستومی ، لوله داخل تراشه که نیازمند o2  با رطوبت بالا باشند مورد استفاده قرار می کیرد . تی پیس قادر است o2 Fi دلخواه را به بیمار تحویل دهد . لوله ای تی شکل است که باید با دقت بدون ایجاد خراشیدگی و کشیدگی لوله داخل تراشه و تراکئوستومی به آن ها وصل شود . دارای سوراخ های بازدمی است که حین استفاده باید مواظب باز بودن مداوم آن ها باشیم . یک سمت تی به مخزن o2  و مرطوب کننده وصل می شود و طرف دیگر آزاد است که  PEEP  معادل 5 سانتیمتر آب ایجاد می کند . ·   هود اکسیژن : برای تحویل o2  حدود 100 % برای شیرخواران استفاده می شود . روی سر و شانه های شیرخوار قرار می گیرد . هود از یک پلاستیک سخت یا وینیل با یک قاب فلزی ساخته شده است . ·   چادر صورت : فراهم کننده رطوبت بالا و o2  وقتی ماسک غیر قابل تحمل است و فراهم کننده جریان بالایی از o2  هنگامی که به سیستم ونچوری متصل است می باشد .   انجام اکسیژن درمانی   بررسی : درابتدابایدیک اطلاعات پایه ای  از وضعیت تنفسی بیمار به دست آورد تا اینکه بتوان میزان اثزبخشی o2درمانی را تعیین کرد . بررسی کامل سیستم تنفسی شامل : بررسی تبادل گازی ناقص طی استراحت و فعالیت که شامل : §   تغیرات رفتاری ، درک ، میزان اضطراب ، کاهش توانایی تمرکز ، کاهش سطح هوشیاری ، خستگی و گیجی ، کاهش o2 و یا افزایش co2 روی توانایی های شناختی ، ارتباطات بین فردی و خلق اثر می گذارد . این تغییرات مختصر ممکن است اولین علائم مشکلات اکسیژناسیون باشد. §   بررسی ریت و ریتم و عمق تنفس (تاکی پنه ، ارتوپنه ، برادی پنه ) ، این بررسی پایه ای برای اکسیژناسیون است و تشخیص سریع هیپوکسی را فراهم می سازد . بررسی صداهای ریوی نیز مهم ست. §   بررسی spo2 از طریق پالس اکسی متری ، در حضور هیپوکسی درصد اشیاع Hb کاهش می یابد و سطح پالس اکسی متری کاهش می یابد . §   بررسی تغییرات رنگ پوست و مخاط ، رنگ پریدگی ، سیانوز ، قرمزی ، رنگ پریدگی کاهش سطح o2 بیمار را نشان می دهد . سیانوز علامت تاخیری هیپوکسی است . قرمزی وقتی است که هیپرکاپنی وجود دارد . §        بررسی نتایج ABG : به طور معکوس تغییرات در o2 و co2 روی تعادل پایه اسیدی اثر می گذارد . §   بررسی علائم دیسترس تنفسی : تاکی پنه ، حرکت پره های بینی ،دیس پنه ، استفاده از عضلات فرعی تنفسی ، کشیدگی بین دنده ای زیر و بالای استرنوم ، بالای ترقوه یا تراشه حین دم و بازدم   چک لیست تجویز صحیح O2 :   ·        چطور اکسیژناسیون ناکافی بافتی تشخیص داده می شود ؟ ·        چه هنگام و با چه دوزی O2 درمانی حاد مناسب است ؟ ·        آیانتایج بیماری بهبود یافته است  ؟ ·        چه سیستم تحویل O2 ای بهترین است و آیا مرطوب سازی مورد نیاز است ؟ ·        خطرات درمان با O2 چیست ؟ ·        چه بررسی و مانیتوری مورد نیاز است ؟ ·        چه هنگام O2 درمانی متوقف می شود ؟   تشخیص های پرستاری :   تشخیص های پرستاری مستقیما به مشکلات مربوط به اکسیژناسیون مطلوب مربوط می شود که شامل : §        کلیرانس غیر موثر راههای هوایی که خود ناشی از سرفه غیر موثر یا ترشحات فراوان است . §        الگوی تنفسی نامنظم که به وسیله ضعف و خستگی  عضلات تنفسی و الگوی تنفسی غیر طبیعی نمایان می شود  . §        تبادل نامنظم گازی ناشی از ذخیره o2 تغییر یافته یا هیپونتیلاسیون آلوثولی است. §        تهویه خودبه خودی نامناسب ، که در بیماران با عدم تعادل بین ظرفیت تهویه ای و افزایش تهویه ای است. §        خطر عفونت و خطر آسپیراسیون در بیماران با سیستم ایمنی تنفسی ناقص ، هر مشکل در اکسیژناسیون مانند عدم تعادل تغذیه ای کمتر از نیاز بدن ، ممکن است فرد را مستعد خستگی کند . §        آسیب فرآیندهای تفکر ، به دلیل اکسیژناسیون ناکافی و احتباس co2 §        عدم تحمل فعالیت در اثر عدم تعادل  عرضه و تقاضای o2 §        نقص مراقبت از خود در نتیجه عدم تحمل فعالیت §        تشخیص های پرستاری روانی – اجتماعی مانند ترس و اضطراب و ناامیدی در اثر تنگی نفس و احساس خفگی §        ارتباط کلامی ناموثر در اثر تنگی نفس شدید یا در موراد استفاده از راه هوایی مصنوعی مانند تراکئوستومی تشخیص های احتمالی : §        کاهش برونده قلبی §        حجم مایع اضافی   برآیندهای مورد انتظار و برنامه ریزی :   نتایج مورد انتظار بر روی اکسیژناسیون مطلوب ، بر روی کاربرد مناسب o2 درمانی متمرکز می شود که شامل : ·        اشباع o2  و ABG  بیمار به سطح پایه یا سطح نرمال برگردد یا حفظ شود. ·         بیمار احساس راحتی کند و تجربه ذهنی نامناسب مثل اضطراب ، ناامیدی و خستگی به حالت نرمال برگردد . ·         نبض ، رنگ و تنفس به حالت نرمال برگردد . ·         بدون استفاده از عضلات فرعی تنفسی و حرکات پره های بینی تنفس می کند . ·         بیمار قادر است دلایل o2  کمکی را بعد از ترخیص بیان می کند . ·         معیار های ایمن o2  کمکی بعد از ترخیص را دنبال می کند . ·         بیمار o2  کمکی تجویز شده را بعد از ترخیص استفاده می کند .   اجرا :   آمادگی : ·        نیاز به o2 تعیین شود و دستور o2 تراپی تایید شود . ·        برای داشتن اطلاعات پایه ای و ضعیت تنفسی بیمار بررسی شود . اول خودتان را معرفی نمائید سپس بیمار را آماده ساخته و حمایت کنید . هدف کاربرد o2 و احتیاط های ایمن را برای بیمار توضیح دهید . همچنین توضیح اینکه ممکن است علی رغم o2 تراپی به دلیل علت مشکل تنفسی همچنین تنگی نفس بیمار درد داشته باشد . با توضیح روش و هدف از o2 درمانی به مددجو و خانواده باعث کاهش اضطراب و در نتیجه کاهش مصرف o2 شده و موجب افزایش همکاری بیمار می گردیم .همچنین به بیمار آموزش می دهیم که o2 برای وی خطری ندارد . ·   در صورت امکان به بیمار پوزیشن نیمه نشسته بدهید که اینکار موجب بازشدگی بهتر قفسه سینه شده و تنفس را راحت تر می کند . ·        پروتکل مرکز را برای شناسایی بیمار به کار ببرید . ·        دست هایتان را بشوئید. ·   وسیله تحویل o2 را به مخزن o2 وصل کنید .مخزن مطلوب کننده را تا حد مشخص شده با آب مقطر استریل پرکنید .مرطوب کننده را به پایه فلومتر وصل کنید .فلومتر را در حالت بسته به مخزن o2 وصل کنید و لوله را به فلومتر متصل سازید o2 را به میزان دستور داده شده تنظیم کنید و از عملکرد صحیح آن اطمینان حاصل کنید (تشکیل حباب در آب ) ·        اندازه و عملکرد مناسب و FIO2 وسیله تحویل o2 را مشاهده کنید . 1-              کانولای بینی : §   دو شاخه کانولا را درون سوراخ های بینی قرار دهید .لوله های پلاستیکی را طوری تنظیم کنید که محکم و راحت باشد . §   لوله o2 را به لباس بیمار ثابت کنید تا بیمار به راحتی بدون جابه جایی کانولا حرکت کند و به سوراخ های بینی فشار وارد نیاید . §   کانولا را هر 8 ساعت بررسی کنید . شیشه محتوی آب مقطر استریل را همیشه تا خط مربوط پر نگه دارید . از باز بودن کانولا و جریان o2 اطمینان حاصل کنید و از استنشاق هوای خشک بدون رطوبت خودداری کنید . §   سوراخ های بینی و سطح فوقانی گوش ها را از نظر آزردگی پوست مشاهده کنید . لوله را می توان پشت سر یا پشت گوش و زیر چانه فیکس کرد . §   هر 8 ساعت میزان جریان o2 و دستور پزشک را بررسی کنید . از باز بودن کانولا و تطبیق میزان جریانo2 با دستور پزشک اطمینان حاصل کنید . در صورت لزوم دو پد زیر لوله گوش قرار دهید .تشویق به تنفس از طریق بینی و دهان نمائید . 2-              ماسک ساده : §   به طور ایمن روی بینی و دهان بیمار قرار داده شود . ماسک را با بندهای کشی طوری تنظیم کنید که محکم و کاملا فیت اما به طور راحت روی صورت فیکس شود . ماسک شل باعث خروج o2 و کاهش ارزش درمانی می شود .ممکن است بیمار احساس خفگی بکند که بیمار نیاز به توجه و اطمینان دادن دارد . از گاز برای پوشاندن گوش ها و سر جهت جلوگیری از تحریک استفاده شود . 3- ماسک با و بدون تنفس مجدد : علاوه بر اجرای موارد مربوط به ماسک ساده اجازه دهید کیسه قبل از جایگذاری ماسک روی بینی و دهان بیمار پر شود .ممکن است حین پر و خالی طی دم کیسه خالی و روی هم بخوابد . باید مواظب بود که همیشه کیسه ذخیره ای پر از هوا باشد . حین o2 درمانی مراقب بسته نشدن سوراخ های بازدمی باشید .از پوست ناحیه زیر ماسک به دلیل رطوبت بالا مراقبت لازم را انجام دهید . 4-  ماسک ونچوری : o2به وسیله  چرخاندن barrel مخزن به فواصل از پیش تعیین شده تحویل داده شود . تنظیم باید با دوز دستور داده شده همخوانی داشته باشد . علت این است که بدون توجه به الگوی تنفسی بیمار درصد FIO2 دقیقا تحویل داده می شود. 5- هود اکسیژن : بعد از تنظیم o2 محدود کننده شفاف را اطراف سر و شانه های شیرخوار کوچک یا نوزاد قرار دهید . مواظب بسته نشدن سوراخ های بازدمی باشید . قبل از گذاشتن هود روی سر کودک بعد از تنظیم o2 دستور داده شده ( می توان بوسیله آنالیزر o2 ( قرار دادن پروپ آنالیزر داخل هود ) o2 تنظیم کرد.) می توان به مقدار o2 تجویزی رسید . اگر از هودوینیل نرم استفاده می کنید یک حوله یا پتوی کوچک را به طور گرد بچرخانید و کناره های هود که در تماس با تخت است قرار دهید تا غلظت o2 را به مقدار مورد نیاز نگهدارید .ااگر از هود وینیل استفاده می کنید سوراخ بسته شده ممکن است نیاز به باز شدن داشته باشد ( این سوراخ به خروج co2 کمک می کند ) . به خانواده آموزش دهید کناره های هود را بالا نزند که باعث خروج o2 می شود .مکررا تخت و سر بیمار را از نظر رطوبت کنترل کنید . 6-  چادر اکسیژن : چادر را روی تخت یا تخت کودک قرار دهید . لوله o2 وصل به مرطوب کننده را به داخل چادر هدایت کنید (دور از دسترس کودک ) o2 دستوری را تنظیم کنید . به وسیله آنالیزر چک کنید که o2 به داخل چادر جریان داشته باشد در صورت نیاز o2 را کم یا زیاد کنید تا به محدوده دستوری برسد . در ابتدا جریان سنج را روی 15 به مدت 5 دقیقه تنظیم کنید که چادر با o2 پر شود سپس فلوتر را طبق دستور تنظیم کنید . سپس کودک را روی تخت زیر چادر قرار دهید . کناره های چادر را به زیر یک رول پتو تا بزنید . به بیمار و خانواده آموزش دهید که قسمت های آویزان چادر را بسته نگهدارند .ملافه و لباس های کودک را از نظر رطوبت بررسی کنید . 7-   Oxymizer : مانند کانولای بینی فیکس می شود . مراقبتها مانند کانولای بینی می باشد. §        علامت استفاده از o2 را بالای سر بیمار و پشت در اتاق بیمار نصب کنید . §   یک دستور ABG یا پالس اکسی متری را 15-10 ساعت بعد از شروع o2 تراپی یا تغییر غلظت o2 به دست آورید . §        با توجه به نیاز پالس اکسی متری دائم بیمار اگر سطح o2 آن ثابت نیست با پزشک مشورت کنید . §        دست هایتان را بشوئید. §        بررسی پاسخ بیمار به درمان با بررسی وضعیت تنفسی و جواب ABG   یا پالس اکسی متری   ارزشیابی :   نتایج مورد انتظار وقتیکه سطح اشباع o2 بیمار مقدار قابل قبولی را نشان می دهد  حاصل گردیده است . 1.  ABG یا پالس اکسی متری را برای اندازه گیری ایمنی بهبود بعد از شروع یا تغییر درمان مشاهده کنید . پاسخ هر دو حالت را زمان استراحت و فعالیت ارزیابی کنید ( در صورت امکان ) 2.  بیمار را از نظر اضطراب ، بهبود LOC و توانائی های شناختی ، کاهش خستگی و عدم حضور گیجی بررسی کنید . 3.  تنفس و نبض را بررسی کنید ، کاهش نبض با ریتم منظم ، کاهش سرعت تنفسی و بهبود رنگ را انتظار داشته باشید . 4.     از بیمار در مورد بیان دلایل استفاده از o2 کمکی سوال کنید . 5.  مشاهده کنید که آیا بیمار راهنمائیهای ایمن را در حضور o2 تراپی رعایت می کند و از او بخواهید تا راهنمائیهای ایمن برا ی استفاده o2 در منزل را بیان کند. 6.     مشاهده کنید که مددجو استفاده از o2 کمکی را شرح می دهد .   نتایج غیر قابل انتظار و مداخلات مربوطه :   1.     وخامت وضعیت تنفسی و ادامه داشتن هیپوکسی بیمار:افزایش HR یا نامنظمی HR و کاهش SPO2 ü      ABG  و پالس اکسی متری را پایش کنید . ü      بررسی کامل تنفسی را انجام دهید . ü      اطمینان از باز بودن وسیله تجویز o2 و اتصال آن به جریان سنج ü      بررسی میزان جریان o2 و تطبیق آن با دستور پزشک ü      اطمینان از وجود o2 کافی در مخزن در صورت عدم استفاده از o2 سانترال ü      مطلع ساختن پزشک ü      روش های کاهش نیاز به o2 را تعیین کنید : استراحت مطلق ، پوزیشن دادن و ...   2.     تحریک بینی و خشکی مخاط بینی ، درد سینوسی یا خونریزی بینی ü      لوبریکانت محلول در آب برای مناطق تحریک شده اطراف سوراخ بینی استفاده کنید. ü      برحسب دستوراستفاده از اسپری بینی سالین ایزوتونیک توصیه شود . ü      مرطوب سازی را بررسی کنید . ü     اگر استفاده از کانولا به جای سایر روش هامناسب است  دستور استفاده را کسب کنید . ü      رعایت بهداشت دهان بیمار ü      بررسی وضعیت بیمار و در صورت صلاحدید تجویز مایعات را افزایش دهید .   3.     آزردگی پوست صورت یا سطوح پشتی گوش ü      بند کشی را شل کنید . ü      مراقبت از پوست اطراف گوش ها ü      قرار دادن پد بین لولهo2 و پشت گوش ü      تغییر پوزیشن کانول بینی به شکلی که با مناطق تحریک شده تماس نداشته باشد .   4.   احتباس co2 در بیمار به وسیله گیجی ، سردرد ، کاهش LOC ، قرمزی ، خواب آلودگی ، نارکوزیس co2 یا ارست تنفسی پیشرفت می کند . ü      ABG را مانیتور کنید . ü      علائم را به پزشک اطلاع دهید . ü   سعی کنید تا فشار o2 را ( Pao2 ) درحد mmhg 55 حفظ کنید . ممکن است که هیپوکسی تهدید آمیز باشد ولی سطوح Pao2 بیشتر از mmhg70 تا 60 ممکن است هیپوونتیلاسیون را بدتر کند . ü   هنگام خواب بیماراز راه دهان تنفس می کند( حین استفاده از کانولای بینی ) :موقتاً کانول بینی را نزدیک دهان بیمار قرار دهید . اگر با این اقدام o2 sat افزایش نیافت ممکن است نیاز به استفاده از ماسک حین خواب وجود داشته باشد . ü  در استفاده از هود حفظ o2 در سطوح دلخواه سخت است:از ارتباط هود با تخت بچه اطمینان حاصل کنید .از ملافه یا حوله گرد شده اطراف هود استفاده کنید .اگر نیاز به دسترسی به سربچه جهت دارو درمانی ، تغذیه و ... می باشد ، همه پروسیجرها را در یک زمان انجام دهید تا هود در مدت زمان متوالی بیشتری در عمل باقی بماند .دوباره تنظیم سازی آنالیزر را بر طبق دستور کارخانه مورد بررسی قرار دهید . ü  در مورد استفاده از چادر اکسیژن ممکن است کودک از ماندن زیر چادر خودداری کند .والدین می توانند در چادر با کودک بازی کنند در صورت عدم امکان و خودداری کودک روش جایگزینی تحویل o2 ممکن است مورد نیاز باشد .حفظ سطح o2 بالای 40 % مشکل است .از بسته بودن چادر و تا بودن کناره های چادر زیر پتو مطمئن شوید .کودک را به بسته نگاه داشتن اطراف چادر تشویق کنید اگر باز هم مشکلی وجود دارد استفاده ار آنالیزر ممکن است نیاز باشد یا نیاز به تنظیم مجدد داشته باشد .             ثبت و گزارش :   ·        یافته های بررسی تنفسی را ثبت کنید . ·        روش تحویل o2 و جریان سرعت را ثبت کنید . ·        پاسخ بیمار و واکنش های جانبی را ثبت و گزارش کنید .     خطرات درمان با O2 :   O2 قابل احتراق است و باعث سوختن صورت و مرگ بیمارانی که حین دریافت O2 سیگار می کشند ، می شود.  سمیت ریوی O2 با این موارد محتمل است : غلظت های بالای O2 ( %0 6      )   وقتی بیشتر از 48 ساعت استنشاق شود ، ممکن است غشاء آلوئولی را صدمه بزند . پیشرفت سندرم دیسترس تنفسی با ادم آلوئولی با پروتئین بالا و انفیلتراسیون ریوی در عکس سینه با مرگ و میر بالایی همراه است . اثر paul – Bert : تنفس O2 هیپرباریک ( برای مثال حین قواصی ) می تواند باعث انقباض شدید عروق مغزی و تشنج های اپیلپتیک شود .     ملاحظات پیری :   با افزایش سن هر ساله 3 % از pao2 کاهش می یابد . بعد از 75 سالگی افراد غیر سیگاری سالم کاهش قابل ملاحظه ای را نشان نمی دهند . کاهش o2 به میزان کاهش الاستیسیته ریه ها و افزایش فضای مرده فیزیولوژیک بستگی دارد . در افراد با افزایش سطح co2 به طور مزمن تحریک تنفسی بر پایه سطح o2 آنها است .پس برای جلوگیری از تضعیف مرکز تنفسی فراهم سازی تحویل o2 باید کمتر از 2 لیتر در دقیقه باشد .             ملاحظات واگذاری :   شروع استفاده از o2 مانند دارو درمانی است و قابل واگذاری به کمکی های بدون مدرک نیست . به هر حال مهارت جایگذاری کانولا و ماسک قابل واگذاری است .پرستار باید پرسنل را راهنمایی کند که: ·   چطور یک مهارت را برای مددجوی خاص انجام دهد و بررسی دوباره چیزی که مشاهده می کند و گزارش آن به پرستار . ·   آموزش به پرسنل کمکی تا سریعاً تغییرات v.s یا سایر نتایج غیر قابل انتظار مربوط به وسیله نحویل o2 را گزارش کند . ·        یافته های غیر طبیعی باید توسط پرستار تایید و تفسیر شوند . ·        پرستار مسئول تحویل درست o2 به بیمار می باشد.   O2 درمانی در منزل:   موارد استفاده از o2 درمانی در منزل شامل : pao2 معادل 55 میلی متر جیوه یا کمتر یا sao2 معادل 88 % یا کمتر در هوای اتاق و به هنگام استراحت ، فعالیت یا ورزش می باشد . اثرات مفید o2 درمانی در منزل برای مددجویان دچار بیماری های مزمن قلبی ریوی شامل : افزایش تحمل فعالیت ، کاهش خستگی ، کمک کردن به اداره تنگی نفس . هنگام نیاز به o2 در منزل معمولا از کانولای بینی استفاده می شود . سیستم های تجویز o2 در خانه : 1- سیلندر o2   2- o2 مایع    3- تغلیظ کننده ·   سیلند o2 : برای بیماران با نیاز دوره ای به o2 مورد استفاده قرار می گیرد . مزایای آن اینست که هر لیتر o2 (  15-1 ) قابل تنظیم است و طی نگهداری o2 آن تبخیر نمی شود . از معایب آن سنگین بودن برای جابه جایی و پرهزینه بودن برای بیمارانی که مصرف زیاد o2 دارند . ·   O2 مایع : این سیستم دارای دو قسمت است : 1- محفظه ثابت  2- واحد متحرک با یک تانک کم وزن که از واحد ثابت پر می شود . مخزن مایع o2 را در دمای -212درجه سانتیگراد ( -350 درجه فارنهایت ) در یک فضای کوچک نگه میدارند که گاز را تحت فشار قرار می دهند .مزایا : سبک تر است ، ظاهر تمیز تری نسبت به سیلندر دارد و کاربردش مشکل نیست .معایب : وقتی واحد ان استفاده نمی شود امکان تخیر گاز وجود دارد فقط جریان  4-1 قابل استفاده است .یخ زدگی اتفاق می افتد . فقط برای محل روی شانه طراحی شده است . ·   تغلیظ کننده های o2 : سیستم های الکتریکی است که o2 را از هوای اتاق می سازد .چنین سیستمی غلظت حدود 95 % را می تواند فراهم کند . اما وقتی سرعت جریان افزایش می یابد غلظت افت می کند .مزایا : ظاهر جالبی دارد ، علاوه بر اینکه تجهیزات طبی اند مانند مبلمان(وسایل) خانه می باشند. آنها نیاز به فراهم سازی منظم o2 و پرکردن سیلندرها را مرتفع می سازند زیرا فراهم سازی o2 دائمی است . پس اضطراب بیمار از هدر رفتن o2 از بین می رود . وقتی نیاز دائمی به o2 می باشد یک روش اقتصادی خوبی است . عیب عمده ان گران بودنش است ، قابل حمل واقعی نیست ، پرسر و صدا است ، با نیروی برق کار می کند که در صورت قطع نیروی برق سلامت بیمار به خطر می افتد .گرمای تولیدی ناشی از موتور برای افرادی که در منازل  کوچک و آب و هوای گرم زندگی می کنند و جایی که تهویه هوا نیاز دارد مشکل زا است . هر از چندگاهی نیاز به چک غلظت o2 با آنالیزر دارد.                           منابع               1- اصول پرستاری – پوتر و پری ( 2005 )   2- پرستاری مراقبت های ویژه – اسدی نوقابی ، میترا ذوالفقاری ( 1384 )   3-  Nursing Intervention & Clinical Skills – Elkin , Perry , Potter ( 2007 )   4-  Taylor’s Clinical Nursing Skills – Pamela Evans , Smith ( 2005 )   5-  Fundamental of Nursing – Carol Taylor … ( 2008 )   6-  Kozier & Erb’s Fundamental of Nursing – Berman … ( 2008 )                   والسلام